Alimenty od rodziny – kto i w jakiej kolejności jest zobowiązany do pomocy

Jeśli znalazłeś się w trudnej sytuacji finansowej i nie jesteś w stanie się utrzymać – masz prawo żądać alimentów nie tylko od dzieci czy rodziców, ale też od innych bliskich krewnych. Kodeks rodzinny i opiekuńczy określa kto jest zobowiązany do pomocy i w jakiej kolejności.

Kogo możesz pozwać o alimenty

Obowiązek alimentacyjny obciąża krewnych w linii prostej (rodziców, dzieci, dziadków, wnuków) oraz rodzeństwo. Ważna zasada: alimentów od osoby zobowiązanej w dalszej kolejności możesz żądać dopiero gdy nie ma osoby zobowiązanej wcześniej – albo gdy ta osoba nie jest w stanie wywiązać się ze swojego obowiązku.

Kolejność zobowiązanych – kto płaci pierwszy

Były małżonek lub małżonek w separacji – w pierwszej kolejności, przed wszystkimi krewnymi. Mimo że nie są krewnymi ich obowiązek wyprzedza obowiązek rodziny. Wynika to z charakteru małżeństwa jako związku zakładającego wzajemną pomoc.

Zstępni – w drugiej kolejności: dzieci, wnuki, prawnuki. Wpierw alimentów żądasz od dzieci – dopiero gdy one nie mogą płacić możesz zwrócić się do wnuków. Do tej grupy należy też pasierb względem ojczyma lub macochy – jeśli odpowiada to zasadom współżycia społecznego.

Wstępni – w trzeciej kolejności: rodzice, dziadkowie, pradziadkowie. Analogicznie – najpierw rodzice, potem dziadkowie. Ojczym lub macocha którzy przyczyniali się do wychowania dziecka mogą żądać alimentów od pasierba.

Rodzeństwo – w ostatniej kolejności. Rodzeństwo może uchylić się od obowiązku jeśli spowodowałby on nadmierny uszczerbek dla niego lub jego rodziny. W praktyce uzyskanie alimentów od brata lub siostry jest trudne.

Kiedy obowiązek alimentacyjny powstaje

Podstawową przesłanką jest niedostatek – czyli sytuacja gdy nie jesteś w stanie zaspokoić swoich podstawowych potrzeb życiowych mimo starań o pracę lub inne legalne źródła dochodu. Sąd ocenia czy trudna sytuacja finansowa nie wynika z braku aktywności ze strony uprawnionego.

Wyjątek: rodzice są zobowiązani do alimentów na rzecz dziecka które nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie – bez konieczności wykazywania niedostatku.

Alimenty na dorosłe dziecko – co warto wiedzieć

Osiągnięcie pełnoletności nie kończy automatycznie obowiązku alimentacyjnego rodziców. Nie ma też sztywnej górnej granicy wieku – każda sprawa jest oceniana indywidualnie. Rodzice mogą jednak uchylić się od alimentów jeśli: świadczenie połączone byłoby z nadmiernym uszczerbkiem dla nich lub ich rodziny, albo dorosłe dziecko nie dokłada starań żeby usamodzielnić się finansowo.

Sądy negatywnie oceniają praktykę wielokrotnego rozpoczynania i przerywania edukacji wyłącznie w celu przedłużenia obowiązku alimentacyjnego rodziców.

Kilku zobowiązanych jednocześnie

Jeśli kilka osób jest zobowiązanych w tym samym stopniu – obciążenie alimentacyjne rozdziela się między nie proporcjonalnie do ich możliwości zarobkowych i majątkowych. Jednej osobie uprawnionej mogą więc przysługiwać alimenty od kilku osób jednocześnie.

Jak możemy pomóc

Kancelaria prowadzi sprawy o alimenty – zarówno w imieniu osób dochodzących świadczeń jak i tych które kwestionują obowiązek lub jego wysokość.

📞 Umów się na konsultację:

Kowalak Jędrzejewska Konrady i Partnerzy Adwokaci i Radcowie Prawni ul. Mickiewicza 18a/3, 60-834 Poznań Tel.: +48 61 222 49 63 Tel./faks: 61 842 74 45 E-mail: kancelaria@prawnikpoznanski.pl

🗓️ Konsultacje stacjonarne i online

Oddział Jarocin: Aleja Niepodległości 6, 63-200 Jarocin Tel.: +48 575 641 021 E-mail: adwokat@kancelariajarocin.pl Web: kancelariajarocin.pl