
Nieuczciwy dłużnik wyprowadza majątek – co możesz zrobić
Dłużnik sprzedał nieruchomość tuż przed egzekucją. Darował samochód żonie. Przeniósł majątek na nową spółkę. Zna te sztuczki każdy kto kiedykolwiek próbował odzyskać pieniądze od kogoś kto nie chciał płacić. Prawo daje wierzycielowi dwa niezależne narzędzia – cywilne i karne – które warto stosować równolegle.
Narzędzie pierwsze – skarga pauliańska
Skarga pauliańska to instytucja prawa cywilnego która pozwala uznać za bezskuteczną wobec Ciebie czynność prawną dłużnika – na przykład darowiznę, sprzedaż poniżej wartości czy obciążenie majątku – jeśli dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli a osoba która skorzystała na tej czynności o tym wiedziała lub powinna wiedzieć.
W praktyce oznacza to że możesz domagać się zaspokojenia swojej wierzytelności z majątku który dłużnik formalnie już przekazał komuś innemu. Pozew wytaczasz przeciwko nabywcy – nie przeciwko dłużnikowi.
Ważny termin: skargę pauliańską można wnieść w ciągu 5 lat od daty dokonania kwestionowanej czynności. Po tym czasie roszczenie się przedawnia.
Narzędzie drugie – zawiadomienie o przestępstwie
Równolegle warto rozważyć złożenie zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa. Kodeks karny przewiduje kilka typów przestępstw popełnianych przez nieuczciwych dłużników.
Udaremnienie zaspokojenia wierzyciela (art. 300 § 1 KK). Dłużnik który w obliczu grożącej mu niewypłacalności lub upadłości usuwa, ukrywa, zbywa, darowiznuje, niszczy lub pozornie obciąża składniki swojego majątku – popełnia przestępstwo zagrożone karą do 3 lat pozbawienia wolności. Jeśli szkoda dotyczy wielu wierzycieli – kara wzrasta do 8 lat.
Udaremnienie wykonania orzeczenia (art. 300 § 2 KK). Jeśli masz już tytuł wykonawczy – wyrok sądu lub nakaz zapłaty – a dłużnik mimo to ukrywa lub zbywa zajęty majątek albo usuwa znaki zajęcia komorniczego, popełnia przestępstwo zagrożone karą do 2 lat pozbawienia wolności.
Tworzenie nowej spółki w celu ukrycia majątku (art. 301 § 1 KK). Dłużnik który będąc już zadłużony zakłada nową firmę i przenosi na nią majątek uniemożliwiając zaspokojenie wierzycieli – podlega karze do 5 lat pozbawienia wolności. Taka sama kara grozi za doprowadzenie do własnej upadłości lub niewypłacalności. Za lekkomyślne doprowadzenie do niewypłacalności – na przykład przez trwonienie majątku – grozi do 2 lat.
Faworyzowanie wybranych wierzycieli (art. 302 § 1 KK). Dłużnik który nie mogąc spłacić wszystkich wierzycieli spłaca tylko niektórych ze szkodą dla pozostałych – popełnia przestępstwo zagrożone karą do 2 lat. Dotyczy to sytuacji gdy wierzycieli jest co najmniej trzech.
Dlaczego warto działać na dwóch frontach jednocześnie
Połączenie skargi pauliańskiej z postępowaniem karnym daje znacznie więcej niż każde z nich osobno.
Postępowanie karne pozwala uzyskać dodatkowe dowody – prokuratura ma narzędzia których wierzyciel sam nie posiada. Jeśli prokurator oskarży osobę trzecią o współudział w pokrzywdzeniu wierzyciela – Twoje szanse na wygranie sprawy cywilnej rosną. Sąd karny może też orzec świadczenia pieniężne na Twoją rzecz niezależnie od postępowania cywilnego.
Jak możemy pomóc
Jeśli masz podstawy sądzić że dłużnik celowo wyprowadza majątek – działaj szybko. Im wcześniej zablokujesz te transakcje tym większe szanse na odzyskanie pieniędzy.
📞 Umów się na konsultację:
Kowalak Jędrzejewska Konrady i Partnerzy Adwokaci i Radcowie Prawni ul. Mickiewicza 18a/3, 60-834 Poznań Tel.: +48 61 222 49 63 Tel./faks: 61 842 74 45 E-mail: kancelaria@prawnikpoznanski.pl
🗓️ Konsultacje stacjonarne i online
Oddział Jarocin: Aleja Niepodległości 6, 63-200 Jarocin Tel.: +48 575 641 021 E-mail: adwokat@kancelariajarocin.pl Web: kancelariajarocin.pl